Σακχαρώδης διαβήτης

Πιστεύεται ότι ο διαβήτης αναπτύσσεται σε άτομα που τρώνε πολλά γλυκά. Στην πραγματικότητα, είναι μια πολύ πιο σύνθετη παθολογία που εξαρτάται μόνο εν μέρει από τη διατροφή και μπορεί να εμφανιστεί σε οποιοδήποτε άτομο.

Σακχαρώδης διαβήτης: ορισμός της νόσου

Ο σακχαρώδης διαβήτης (ΣΔ) είναι μια ομάδα ασθενειών που σχετίζονται με μεταβολικές διαταραχές. Τα άτομα με διαβήτη δεν μπορούν να αφομοιώσουν σωστά τους υδατάνθρακες. Αυτό αναγκάζει τη συγκέντρωση της γλυκόζης τους (σάκχαρο στο αίμα) να αυξάνεται σημαντικά.

Η γλυκόζη είναι ένα είδος ζάχαρης που χρησιμεύει ως η κύρια πηγή ενέργειας του σώματος.

Η περίσσεια γλυκόζης έχει τοξική δράση και καταστρέφει τα τοιχώματα των αιμοφόρων αγγείων, τις νευρικές ίνες και τα εσωτερικά όργανα.

Ο σακχαρώδης διαβήτης εμφανίζεται για διάφορους λόγους. Ορισμένοι τύποι της νόσου είναι γενετικοί, ενώ άλλοι σχετίζονται με τον τρόπο ζωής ή με περιβαλλοντικούς παράγοντες.

Το όνομα της ασθένειας δόθηκε από τους αρχαίους Έλληνες. Μετάφραση από τα ελληνικά, διαβαίνω σημαίνει «περνάω» και αναφέρεται στο κύριο σύμπτωμα του σακχαρώδους διαβήτη, της πολυουρίας ή της συχνουρίας. Για το λόγο αυτό, οι άνθρωποι χάνουν συνεχώς υγρά και προσπαθούν να τα αναπληρώσουν με όσο το δυνατόν περισσότερο νερό.

Ωστόσο, αυτό δεν συμβαίνει πάντα. Ορισμένες μορφές διαβήτη μπορεί να αναπτυχθούν ασυμπτωματικά για μεγάλο χρονικό διάστημα ή μπορεί να είναι τόσο ήπιες που να μην παρατηρήσετε καν ότι κάτι έχει πάει στραβά. Και ακόμη και με την τυπική πορεία της νόσου, συχνά περνούν πολλά χρόνια πριν μια περίσσεια γλυκόζης στο αίμα οδηγήσει στην ανάπτυξη συμπτωμάτων της νόσου. Επιπλέον, το άτομο βρίσκεται συνεχώς σε κατάσταση υπεργλυκαιμίας και μέχρι τη διάγνωση έχει ήδη σοβαρές μη αναστρέψιμες παθήσεις των νεφρών, των αιμοφόρων αγγείων, του εγκεφάλου, των περιφερικών νεύρων και του αμφιβληστροειδούς.

Η ασθένεια προκαλεί σημαντικές βλάβες στον οργανισμό. Χωρίς θεραπεία, η περίσσεια γλυκόζης μπορεί να οδηγήσει σε επιδείνωση της λειτουργίας των νεφρών, της καρδιάς και των νευρικών κυττάρων. Αλλά τέτοιες επιπλοκές μπορούν να προληφθούν. Οι σύγχρονοι γιατροί έχουν αρκετά αποτελεσματικά φάρμακα και τεχνικές για τη θεραπεία του διαβήτη.

Επικράτηση

Το 2019, ο διαβήτης ήταν η άμεση αιτία 1,5 εκατομμυρίου θανάτων παγκοσμίως. Επιπλέον, η ασθένεια ήταν θανατηφόρα σχεδόν στις μισές περιπτώσεις σε άτομα κάτω των 70 ετών. Οι άλλοι μισοί από τους ασθενείς πέθαναν ως αποτέλεσμα της νόσου: νεφρική ανεπάρκεια, καρδιακή και αγγειακή βλάβη.

Εκτός από τον άνθρωπο, από διαβήτη υποφέρουν και τα ζώα. Για παράδειγμα σκύλοι και γάτες.

Από το 2000 έως το 2019, το ποσοστό θνησιμότητας από διαβήτη αυξήθηκε κατά 3% στις ανεπτυγμένες χώρες και κατά 13% στις χώρες με χαμηλότερο μεσαίο εισόδημα. Την ίδια στιγμή, η πιθανότητα θανάτου από τη νόσο μειώθηκε κατά 22% μεταξύ των ατόμων ηλικίας 30 έως 70 ετών παγκοσμίως. Αυτό πιστεύεται ότι οφείλεται στη βελτιωμένη διάγνωση του διαβήτη και σε αποτελεσματικές μεθόδους για την έγκαιρη πρόληψη των επιπλοκών του.

Ταξινόμηση του διαβήτη

Στη χώρα μας χρησιμοποιούμε την ταξινόμηση του σακχαρώδους διαβήτη που εγκρίθηκε από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας το 1999.

Σακχαρώδης διαβήτης τύπου Ι

Σε αυτόν τον τύπο ασθένειας, το πάγκρεας ενός ατόμου παράγει λίγο από την ορμόνη ινσουλίνη, η οποία είναι απαραίτητη για τη μεταφορά της γλυκόζης στα κύτταρα. Ως αποτέλεσμα, η γλυκόζη που εισέρχεται στο αίμα δεν μπορεί να απορροφηθεί πλήρως από τα κύτταρα, παραμένει στα αγγεία, μεταφέρεται στους ιστούς και σταδιακά τα καταστρέφει.

Ανάλογα με την αιτία της παγκρεατικής δυσλειτουργίας, ο διαβήτης τύπου Ι χωρίζεται σε δύο υποτύπους: τον ανοσοδιαμεσολαβούμενο και τον ιδιοπαθή.

Ανοσομεσολαβούμενος σακχαρώδης διαβήτης το αποτέλεσμα της αυτοάνοσης καταστροφής των παγκρεατικών κυττάρων, με αποτέλεσμα το ανοσοποιητικό σύστημα να επιτίθεται κατά λάθος στον δικό του υγιή ιστό. Ο διαβήτης συνήθως ξεκινά στην παιδική ηλικία ή την εφηβεία, αλλά μπορεί να αναπτυχθεί σε άτομα οποιασδήποτε ηλικίας.

Ο διαβήτης που προκαλείται από το ανοσοποιητικό συσχετίζεται συχνά με άλλα αυτοάνοσα νοσήματα όπως: Νόσος του Β. Graves, θυρεοειδίτιδα Hashimoto, νόσος του Addison, λεύκη ή κακοήθης αναιμία.

Ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 1 αναπτύσσεται συχνότερα σε παιδιά και εφήβους, αλλά μπορεί να εμφανιστεί σε οποιαδήποτε ηλικία.

Ιδιοπαθής σακχαρώδης διαβήτης. Μια σπάνια παραλλαγή της νόσου. Τέτοιοι ασθενείς δεν παρουσιάζουν εργαστηριακά σημεία αυτοάνοσης βλάβης, αλλά παρατηρούνται συμπτώματα απόλυτης ανεπάρκειας ινσουλίνης.

Σακχαρώδης διαβήτης τύπου II

Σε αυτή την περίπτωση, το πάγκρεας παράγει αρκετή ινσουλίνη, αλλά τα κύτταρα είναι αναίσθητα ή ανθεκτικά σε αυτήν, με αποτέλεσμα να μην μπορούν να απορροφήσουν τη γλυκόζη και αυτή συσσωρεύεται στο αίμα.

Ανάλογα με την κύρια αιτία, ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου ΙΙ χωρίζεται σε σακχαρώδη διαβήτη τύπου ΙΙ με κυρίως αντίσταση στην ινσουλίνη και σχετική ανεπάρκεια ινσουλίνης και σακχαρώδη διαβήτη τύπου ΙΙ με κυρίως μειωμένη έκκριση ινσουλίνης με ή χωρίς αντίσταση στην ινσουλίνη.

Άλλοι ειδικοί τύποι διαβήτη

Άλλες ειδικές μορφές της νόσου περιλαμβάνουν παθολογίες με έντονο γενετικό συστατικό που σχετίζονται με μολυσματικές ασθένειες ή τη χρήση ορισμένων φαρμάκων.

Γενετικά ελαττώματα στη λειτουργία των β-κυττάρων του παγκρέατος εκείνους τους τύπους ασθενειών στις οποίες ένα ελαττωματικό γονίδιο προσδιορίζεται σαφώς.

Γενετικά ελαττώματα στη δράση της ινσουλίνης Η ανάπτυξη της παθολογίας σχετίζεται με την περιφερική δράση της ινσουλίνης, η οποία διαταράσσεται λόγω μεταλλάξεων στο γονίδιο του υποδοχέα της ινσουλίνης.

Παθήσεις του εξωκρινούς παγκρέατος. Για παράδειγμα, χρόνια παγκρεατίτιδα και άλλες φλεγμονώδεις ασθένειες.

Ενδοκρινοπάθειες Παθολογίες που σχετίζονται με υπερβολική έκκριση άλλων ορμονών, όπως ακρομεγαλία, νόσος Cushing, υπερθυρεοειδισμός.

Διαβήτης που προκαλείται από φάρμακα ή χημικά, μπορεί να εμφανιστεί κατά τη λήψη ορμονικά δραστικών ουσιών, α- και β-αδρενεργικών αγωνιστών, ψυχοδραστικών, διουρητικών και χημειοθεραπευτικών φαρμάκων.

Διαβήτης που σχετίζεται με μολυσματικές ασθένειες. Κατά κανόνα, η ασθένεια προκαλείται από ιογενείς λοιμώξεις (παθογόνα: Coxsackie, ερυθρά, ιοί Epstein-Barr).

Ασυνήθιστες μορφές ανοσολογικά προκαλούμενου διαβήτη. Για παράδειγμα, σύνδρομο ακινησίας και ακαμψίας, συστηματικός ερυθηματώδης λύκος.

Άλλα γενετικά σύνδρομα, μερικές φορές σε συνδυασμό με διαβήτη.

Σακχαρώδης διαβήτης κύησης

Εμφανίζεται για πρώτη φορά κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης και χαρακτηρίζεται από μείωση της ευαισθησίας των κυττάρων στη γλυκόζη. Η ασθένεια πιστεύεται ότι εμφανίζεται λόγω ανισορροπίας των ορμονών. Μετά τη γέννηση, η κατάσταση επανέρχεται στο φυσιολογικό ή μπορεί να εξελιχθεί σε διαβήτη τύπου II.

Αιτίες διαβήτη

Ο σακχαρώδης διαβήτης εμφανίζεται για διάφορους λόγους, συμπεριλαμβανομένων γενετικών και αυτοάνοσων νοσημάτων, χρόνιων παγκρεατικών παθήσεων και διατροφικών συνηθειών.

Συνήθεις αιτίες διαβήτη:

• μια δυσλειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος, λόγω της οποίας επιτίθεται στα κύτταρα του παγκρέατος.
• γενετικές διαταραχές που επηρεάζουν την ευαισθησία των ιστών στη γλυκόζη, αλλάζουν τη λειτουργία του παγκρέατος και μειώνουν ή διακόπτουν εντελώς τη σύνθεση ινσουλίνης που είναι απαραίτητη για την απορρόφηση της γλυκόζης.
• Ιογενείς λοιμώξεις Οι ιοί Coxsackie, η ερυθρά, ο Epstein-Barr, οι ρετροϊοί μπορούν να διεισδύσουν στα κύτταρα του παγκρέατος και να καταστρέψουν το όργανο.
• χρόνιες παθήσεις του παγκρέατος, κυστική ίνωση, παγκρεατίτιδα, αιμοχρωμάτωση.
• ενδοκρινικές διαταραχές Σύνδρομο Cushing, ακρομεγαλία;
• Τοξίνες (π.χ. τρωκτικοκτόνα που χρησιμοποιούνται για τη θανάτωση τρωκτικών, βαρέων μετάλλων, νιτρικών αλάτων).
• Διατροφικό πρότυπο: Τα υπερβολικά λίπη και οι απλοί υδατάνθρακες στη διατροφή μπορεί να οδηγήσουν σε παχυσαρκία και μειωμένη κυτταρική ευαισθησία στην ινσουλίνη.
• Φάρμακα, ορισμένα ορμονικά φάρμακα (ιδιαίτερα γλυκοκορτικοστεροειδή), ορισμένα φάρμακα που χρησιμοποιούνται για τη θεραπεία παθήσεων της καρδιάς και του νευρικού συστήματος, σκευάσματα βιταμινών Β (εάν καταναλώνονται σε υπερβολική ποσότητα).

Παράγοντες κινδύνου για διαβήτη

Ανάλογα με τον τύπο του διαβήτη, οι παράγοντες κινδύνου για τη νόσο διαφέρουν.

Παράγοντες κινδύνου για διαβήτη τύπου Ι:

• Κληρονομικότητα – η πιθανότητα να αρρωστήσετε είναι υψηλότερη εάν συγγενείς εξ αίματος έχουν διαβήτη.
• Ορισμένες ιογενείς λοιμώξεις (π.

Το υπερβολικό βάρος δεν προκαλεί διαβήτη τύπου Ι, αλλά αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη τύπου ΙΙ.

Οι πιο συνηθισμένοι παράγοντες κινδύνου για σακχαρώδη διαβήτη τύπου ΙΙ που δεν σχετίζονται άμεσα με την αύξηση των επιπέδων σακχάρου στο αίμα: παχυσαρκία, έλλειψη άσκησης, εγκυμοσύνη κ.λπ.

Κατά τη διάρκεια της φυσικής δραστηριότητας, η γλυκόζη διασπάται ενεργά για ενέργεια. Οι ουσίες που παρέχονται με την τροφή και τα αποθέματα λίπους του ίδιου του σώματος χρησιμεύουν ως υπόστρωμα. Με την παχυσαρκία, ο όγκος και, κατά συνέπεια, η περιοχή των μεμβρανών του λίπους και άλλων κυττάρων που περιέχουν εγκλείσματα λιπιδίων, μειώνεται η σχετική πυκνότητα των υποδοχέων ινσουλίνης ανά μονάδα επιφάνειας, με αποτέλεσμα τα κύτταρα να γίνονται λιγότερο ευαίσθητα στην ινσουλίνη και να απορροφούν τη γλυκόζη χειρότερα.

Παράγοντες κινδύνου για σακχαρώδη διαβήτη τύπου ΙΙ:

• υπέρβαρο και παχυσαρκία?
• καθιστικός τρόπος ζωής (χωρίς σωματική δραστηριότητα, η γλυκόζη διασπάται πιο αργά, επομένως τα κύτταρα μπορεί να είναι λιγότερο ευαίσθητα στην ινσουλίνη).
• Σακχαρώδης διαβήτης σε συγγενείς εξ αίματος.
• ηλικία άνω των 45 ετών·
• Ο προδιαβήτης είναι μια κατάσταση κατά την οποία τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα παραμένουν στο ανώτερο φυσιολογικό όριο για μεγάλο χρονικό διάστημα. Κάποιος μιλάει για προδιαβήτη εάν η ανάλυση δείχνει τιμές από 5,6 έως 6,9 mmol/l.
• Σακχαρώδης διαβήτης κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης (διαβήτης κύησης).
• Γέννηση παιδιού βάρους άνω των 4 κιλών.
• Κατάθλιψη;
• καρδιαγγειακές παθήσεις?
• αρτηριακή υπέρταση (πίεση πάνω από 140/90 mm Hg).
• υψηλά επίπεδα «κακής» υψηλής πυκνότητας χοληστερόλης (πάνω από 0,9 mmol/l) και τριγλυκεριδίων (πάνω από 2,82 mmol/l).
• Σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών.

Συμπτώματα του διαβήτη

Ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου Ι συνήθως εκδηλώνεται με έντονα συμπτώματα. Άλλοι τύποι της νόσου μπορεί να αναπτυχθούν απαρατήρητοι για μεγάλο χρονικό διάστημα.

Κοινά συμπτώματα του διαβήτη:

• Έντονη δίψα?
• Αδυναμία;
• συχνουρία;
• ενούρηση σε παιδιά που δεν έχουν βρέξει προηγουμένως το κρεβάτι.
• ξαφνική απώλεια βάρους χωρίς προφανή λόγο.
• συνεχές ισχυρό αίσθημα πείνας.
• συχνές ουρολοιμώξεις ή μυκητιάσεις.

Επιπλέον, υπάρχουν τα λεγόμενα δευτερογενή συμπτώματα του σακχαρώδη διαβήτη που εμφανίζονται σε μεταγενέστερα στάδια της νόσου και υποδηλώνουν επιπλοκές.

Δευτερεύοντα συμπτώματα του διαβήτη:

• φαγούρα στο δέρμα?
• ναυτία;
• κάνω εμετό;
• κοιλιακό άλγος?
• ξηροστομία?
• μυϊκή αδυναμία?
• θολή όραση?
• κακή επούλωση πληγών?
• μούδιασμα στα δάχτυλα των χεριών ή των ποδιών?
• Acanthosis nigricans σκουρόχρωμο δέρμα στο λαιμό, τις μασχάλες, τους αγκώνες και τα γόνατα.
• διαβητική δερμοπάθεια Οι μελαγχρωστικές κηλίδες με ατροφία και ξεφλούδισμα του δέρματος, που βρίσκονται στις κάμψεις των κάτω άκρων, εμφανίζονται συχνά λόγω κακής επούλωσης τραυμάτων στα πόδια.
• Διαβητική πέμφιγα Φουσκάλες στα κάτω άκρα με μέγεθος από μερικά χιλιοστά έως αρκετά εκατοστά. Συχνότερα εμφανίζεται σε ηλικιωμένους ασθενείς με μακροχρόνιο διαβήτη.
• Πονοκέφαλο;
• Μυρωδιά ακετόνης από το στόμα.

Η μέλαινα ακάνθωση, ή το σκουρόχρωμο δέρμα στο λαιμό, τα γόνατα, τους αγκώνες και τις μασχάλες, μπορεί να είναι σημάδι διαβήτη.

Επιπλοκές του διαβήτη

Οι επιπλοκές εμφανίζονται συνήθως σε ασθενείς με προχωρημένο σακχαρώδη διαβήτη και περιλαμβάνουν αμφιβληστροειδοπάθεια, νεφροπάθεια και πολυνευροπάθεια.

Η καταστροφή μεγάλων αγγείων οδηγεί σε αθηροσκλήρωση, έμφραγμα του μυοκαρδίου, εγκεφαλικό επεισόδιο και εγκεφαλοπάθεια.

Η συνεχής παρακολούθηση του σακχάρου στο αίμα και η λήψη φαρμάκων για τη μείωση των επιπέδων σακχάρου στο αίμα μπορεί να αποτρέψει ή να καθυστερήσει τις μη αναστρέψιμες επιπλοκές του διαβήτη.

Επιπλέον, διαταράσσεται η αναγέννηση των μικρών αγγείων. Για το λόγο αυτό, οι πληγές στο σώμα δεν επουλώνονται καλά. Ακόμη και ένα μικρό κόψιμο μπορεί να μετατραπεί σε βαθύ έλκος.

Διαβητικό κώμα

Το διαβητικό κώμα είναι μια επιπλοκή του διαβήτη που σχετίζεται με πολύ υψηλά ή, αντίθετα, χαμηλά επίπεδα σακχάρου στο αίμα.

Ανάλογα με τη συγκέντρωση της γλυκόζης στο αίμα, το διαβητικό κώμα χωρίζεται σε δύο τύπους: υπογλυκαιμικό (που σχετίζεται με πτώση των επιπέδων σακχάρου) και υπεργλυκαιμικό (που προκαλείται από αύξηση των επιπέδων σακχάρου).

Υπογλυκαιμικό κώμα εμφανίζεται συνήθως σε διαβητικούς που λαμβάνουν ινσουλινοθεραπεία.

Η αιτία αυτού του κώματος είναι η περίσσεια ινσουλίνης, η οποία εμποδίζει τον οργανισμό να αυξήσει τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα σε φυσιολογικά επίπεδα. Αυτό συμβαίνει συχνά όταν η δόση της ινσουλίνης δεν υπολογίζεται σωστά ή η δίαιτα διακόπτεται, όπου η ποσότητα της χορηγούμενης ινσουλίνης δεν αντιστοιχεί στην περιεκτικότητα σε υδατάνθρακες της τροφής που καταναλώνεται.

Πρόδρομοι παράγοντες ενός υπογλυκαιμικού κώματος:

• τρέμουλο στο σώμα,
• ρίγη,
• ζάλη,
• Νευρικότητα ή φόβος
• έντονη πείνα
• ναυτία,
• θολή όραση,
• Καρδιακή αρρυθμία.

«Κανόνας 15» για τη διακοπή της υπογλυκαιμίας στον διαβήτη:

Εάν το επίπεδο «ζάχαρής» σας πέσει, θα πρέπει να φάτε 15 γραμμάρια γρήγορων υδατανθράκων (να πιείτε χυμό, να πάρετε ένα δισκίο γλυκόζης) και να μετρήσετε το σάκχαρό σας μετά από 15 λεπτά. Εάν το επίπεδο είναι χαμηλό, φάτε άλλα 15 γραμμάρια γρήγορους υδατάνθρακες. Επαναλάβετε αυτά τα βήματα μέχρι να αυξηθεί το επίπεδο σακχάρου σε τουλάχιστον 3,9 mmol/L.

Σε σπάνιες περιπτώσεις, τα χαμηλά επίπεδα σακχάρου στο αίμα μπορεί να προκαλέσουν λιποθυμία σε ένα άτομο. Σε μια τέτοια κατάσταση, χρειάζεται επειγόντως μια ένεση της ορμόνης γλυκαγόνης, η οποία πραγματοποιείται από έναν εργαζόμενο στο ασθενοφόρο.

Μερικοί άνθρωποι πιστεύουν λανθασμένα ότι ένα γλυκό υγρό πρέπει να χυθεί στο στόμα ενός ατόμου σε υπογλυκαιμικό κώμα. Ωστόσο, αυτό δεν συμβαίνει και είναι γεμάτο με ασφυξία (ασφυξία).

Υπεργλυκαιμικό κώμα συνοδεύεται από οξεία ανεπάρκεια ινσουλίνης, η οποία μπορεί να προκληθεί από έντονο στρες ή από ανεπαρκή δόση ινσουλίνης μετά τα γεύματα.

Επικίνδυνη υπεργλυκαιμία εμφανίζεται όταν τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα υπερβαίνουν τα 13,9 mmol/L.

Συμπτώματα υπεργλυκαιμίας:

• δυνατή δίψα
• συχνοουρία,
• υπερβολική κόπωση
• θολή όραση,
• Μυρωδιά ακετόνης ή φρουτώδης αναπνοής,
• ναυτία και έμετος,
• πόνος στο στομάχι,
• γρήγορη αναπνοή.

Εάν εμφανιστούν τέτοια συμπτώματα, θα πρέπει να καθίσετε το συντομότερο δυνατό, να ζητήσετε από άλλους να καλέσουν ένα ασθενοφόρο ή να καλέσετε μόνοι σας ένα ασθενοφόρο.

Διάγνωση σακχαρώδους διαβήτη

Εάν ένα άτομο έχει συμπτώματα αυξημένων επιπέδων σακχάρου στο αίμα: συνεχής δίψα, συχνουρία, γενική αδυναμία, θολή όραση, μούδιασμα στα άκρα, θα πρέπει να συμβουλευτείτε έναν οικογενειακό γιατρό το συντομότερο δυνατό.

Ωστόσο, ο σακχαρώδης διαβήτης τις περισσότερες φορές αναπτύσσεται ασυμπτωματικά. Επομένως, συνιστάται σε όλους τους ανθρώπους να υποβάλλονται σε προληπτικό τεστ μία φορά το χρόνο για να ανιχνεύσουν τη νόσο στα αρχικά της στάδια και να αποτρέψουν την ανάπτυξη επιπλοκών.

Με ποιον γιατρό πρέπει να απευθυνθώ εάν υποψιάζομαι σακχαρώδη διαβήτη;

Κατά κανόνα, οι άνθρωποι απευθύνονται πρώτα σε έναν οικογενειακό γιατρό. Εάν υπάρχει υποψία διαβήτη, την παραπέμπει σε έναν ειδικό που θεραπεύει μεταβολικές παθήσεις, έναν ενδοκρινολόγο.

Κατά τη διάρκεια της διαβούλευσης, ο γιατρός πραγματοποιεί συνέντευξη και εξέταση και συνταγογραφεί εργαστηριακές και οργανικές εξετάσεις για την επιβεβαίωση της διάγνωσης και τον προσδιορισμό της σοβαρότητας του διαβήτη.

Επιθεώρηση

Εάν υπάρχει υποψία διαβήτη, ο γιατρός θα διευκρινίσει το ιατρικό ιστορικό: περιπτώσεις της νόσου σε συγγενείς εξ αίματος, χρόνιες παθήσεις του παγκρέατος, τρόπος ζωής, πρόσφατες μολυσματικές ασθένειες.

Δεν υπάρχουν συγκεκριμένα σημάδια διαβήτη που μπορούν να ανιχνευθούν κατά την εξέταση.

Κατά τη διάρκεια της εξέτασης, ο γιατρός αξιολογεί επίσης την κατάσταση του δέρματος: με σακχαρώδη διαβήτη, μπορεί να σχηματιστούν σκοτεινές περιοχές ακάνθωσης μέλαινας. Επιπλέον, ένας ειδικός μπορεί να πραγματοποιήσει μια γρήγορη δοκιμή γλυκόζης. Η υπέρβαση των κανονικών τιμών είναι λόγος για λεπτομερή έρευνα.

Εργαστηριακές μέθοδοι έρευνας

Για τη διάγνωση συνταγογραφείται εξέταση σακχάρου στο αίμα. Η υψηλή του αξία μαζί με χαρακτηριστικά συμπτώματα όπως η συνεχής δίψα, η συχνοουρία και οι συχνές μολυσματικές ασθένειες αποτελούν ξεκάθαρο σημάδι διαβήτη.

Η συγκέντρωση της γλυκόζης στο αίμα μετράται χρησιμοποιώντας μία από τις ακόλουθες δοκιμές: δοκιμή γλυκόζης πλάσματος νηστείας και μεταγευματική, τιμή γλυκοζυλιωμένης αιμοσφαιρίνης (HbA1c), η οποία αντανακλά το μέσο επίπεδο γλυκόζης στο αίμα τους τελευταίους 3 μήνες.

Μια τιμή HbA1c μέγιστο 6,0% (42 mmol/l) και μια τιμή γλυκόζης μέγιστο 5,5 mmol/l θεωρούνται φυσιολογικές.

Για να γίνει ακριβής διάγνωση, η μελέτη πραγματοποιείται τουλάχιστον δύο φορές σε διαφορετικές ημέρες. Εάν τα αποτελέσματα είναι ασαφή, πραγματοποιείται δοκιμή ανοχής γλυκόζης, η οποία καθιστά δυνατό τον προσδιορισμό της μειωμένης ευαισθησίας των κυττάρων στη γλυκόζη.

Επιπλέον, ο γιατρός σας μπορεί να ζητήσει πρόσθετες εξετάσεις για τη διαφοροποίηση του διαβήτη τύπου 1 από τον διαβήτη τύπου 2: μια εξέταση αυτοαντισωμάτων και μια δοκιμή κετόνης σώματος ούρων.

Αντισώματα υπάρχουν συνήθως σε άτομα με διαβήτη τύπου Ι και κετονοσώματα στον διαβήτη τύπου ΙΙ.

Για να αξιολογήσει την ευαισθησία των κυττάρων στην ινσουλίνη, ο γιατρός μπορεί να ζητήσει μια εξέταση για τον υπολογισμό του δείκτη HOMA-IR (Homeostasis Model Assessment of Insulin Resistance), ο οποίος λαμβάνει υπόψη το επίπεδο γλυκόζης και ινσουλίνης στο αίμα.

Εάν υπάρχουν υποψίες για κληρονομικές μορφές διαβήτη, οι ειδικοί μπορεί να συστήσουν γενετικό έλεγχο για τον εντοπισμό μεταλλάξεων που σχετίζονται με κληρονομικές μορφές σακχαρώδη διαβήτη και δυσανεξία στη γλυκόζη.

Μέθοδοι ενόργανης έρευνας

Οι ενόργανες εξετάσεις βοηθούν στον εντοπισμό των επιπλοκών του διαβήτη: βλάβη στον αμφιβληστροειδή, βλάβη στην καρδιά, τα αιμοφόρα αγγεία, τα νεφρά και διαταραχές της νευρικής αγωγιμότητας.

Για να εκτιμηθεί η κατάσταση των νεφρών και του παγκρέατος, συνταγογραφείται υπερηχογράφημα των εσωτερικών οργάνων. Επιπλέον, ο γιατρός μπορεί να παραπέμψει τον ασθενή για ΗΚΓ για να ανιχνεύσει ανωμαλίες στην καρδιά.

Για τη διάγνωση προβλημάτων όρασης, πρέπει να συμβουλευτείτε έναν οφθαλμίατρο. Κατά τη διάρκεια μιας οφθαλμολογικής εξέτασης, ο γιατρός αξιολογεί την κατάσταση του αμφιβληστροειδούς και εξετάζει τον κερατοειδή μέσω σχισμής ή με οφθαλμοσκόπιο.

Θεραπεία του διαβήτη

Είναι αδύνατο να θεραπευθεί ο διαβήτης. Η θεραπεία στοχεύει στη διατήρηση αποδεκτών επιπέδων σακχάρου στο αίμα και στην πρόληψη των επιπλοκών της νόσου.

Τα άτομα που έχουν διαγνωστεί με διαβήτη πρέπει να μετρούν τακτικά τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα τους, να κάνουν ένεση ινσουλίνης για διαβήτη τύπου 1, να λαμβάνουν δισκία για διαβήτη τύπου 2 ή να κάνουν ένεση ινσουλίνης για τον έλεγχο των επιπέδων σακχάρου στο αίμα.

Για την πρόληψη των επιπλοκών της νόσου, ο γιατρός σας μπορεί να συστήσει άλλα φάρμακα. Για παράδειγμα, φάρμακα για τον έλεγχο της αρτηριακής πίεσης, την αραίωση του αίματος και την πρόληψη καρδιαγγειακών παθήσεων, καθώς και φάρμακα για τη μείωση των επιπέδων χοληστερόλης στο αίμα.

Παρακολούθηση των επιπέδων σακχάρου στο αίμα

Για την παρακολούθηση των επιπέδων σακχάρου στο αίμα χρησιμοποιούνται κλασικοί μετρητές γλυκόζης αίματος και σύγχρονα συστήματα συνεχούς παρακολούθησης.

Ο μετρητής γλυκόζης αίματος είναι μια συσκευή εξοπλισμένη με μια λεπτή βελόνα. Ένα άτομο τρυπάει το δάχτυλό του με αυτό και στάζει αίμα σε μια ειδική ταινία μέτρησης. Ο μετρητής γλυκόζης αίματος δείχνει αμέσως το αποτέλεσμα.

Τα συστήματα παρακολούθησης είναι αισθητήρες που είναι προσαρτημένοι στον ώμο, το στομάχι ή το πόδι. Αυτοί οι αισθητήρες παρακολουθούν συνεχώς τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα. Τα δεδομένα από τη συσκευή μεταφορτώνονται αυτόματα σε μια ειδική οθόνη ή εφαρμογή στο τηλέφωνο. Τέτοιες συσκευές μπορούν να αναφέρουν αιχμές σακχάρου στο αίμα, να σχεδιάσουν καμπύλες γλυκόζης σε χρονικές περιόδους, να στείλουν πληροφορίες στον γιατρό σας, ακόμη και να παρέχουν συστάσεις για έκτακτα και συνήθη μέτρα, καθώς και την ανάγκη αλλαγής τακτικής θεραπείας του διαβήτη.

Η χρήση του συστήματος παρακολούθησης δεν βλάπτει. δεν γίνεται αισθητό στο σώμα.

Διατροφή για διαβήτη

Δεν υπάρχει συγκεκριμένη δίαιτα για άτομα με διαβήτη, αλλά είναι σημαντικό για τα άτομα με αυτή τη διάγνωση να μετρούν την ποσότητα των υδατανθράκων που τρώνε κάθε μέρα και να κρατούν ένα ημερολόγιο διατροφής.

Καταμέτρηση υδατανθράκων

Οι υδατάνθρακες έχουν τη μεγαλύτερη επίδραση στα επίπεδα σακχάρου στο αίμα, επομένως είναι σημαντικό για τους διαβητικούς να μην τους εξαφανίζουν, αλλά να τους μετρούν.

Η μέτρηση των υδατανθράκων είναι η βάση της διατροφής των ατόμων με διαβήτη που λαμβάνουν ινσουλινοθεραπεία. Για να το κάνετε αυτό, χρησιμοποιήστε την καθολική παράμετρο Bread Unit (XE).

Το 1 XE ισοδυναμεί με περίπου 15g καθαρούς υδατάνθρακες ή 20-25g ψωμί και αυξάνει τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα κατά μέσο όρο 2,77 mmol/L. Για να απορροφηθεί μια τέτοια ποσότητα γλυκόζης, απαιτείται δόση ινσουλίνης 1,4 μονάδων.

Η μέση ποσότητα υδατανθράκων στη διατροφή ενός ατόμου με διαβήτη τύπου Ι δεν πρέπει να υπερβαίνει τις 17 μονάδες ψωμιού την ημέρα.

Η ποσότητα των υδατανθράκων που συνήθως μπορεί να ανεχθεί ένας διαβητικός ποικίλλει από άτομο σε άτομο και εξαρτάται από το βάρος, τη φυσική δραστηριότητα, τις ημερήσιες ανάγκες σε θερμίδες και τον τρόπο με τον οποίο το σώμα μεταβολίζει τους υδατάνθρακες.

Μπορείτε να υπολογίσετε την απαιτούμενη ποσότητα υδατανθράκων την ημέρα με έναν διατροφολόγο ή το γιατρό σας. Αφού μετατρέψετε τους υδατάνθρακες που τρώτε σε μονάδες ψωμιού, ο γιατρός σας θα σας βοηθήσει να προσδιορίσετε την ποσότητα ινσουλίνης που απαιτείται για την απορρόφηση της γλυκόζης. Με τον καιρό μαθαίνεις να το υπολογίζεις μόνος σου.

Υπάρχουν επίσης και άλλες διατροφικές συστάσεις για άτομα με διαβήτη:

• Περιορίστε την πρόσληψη θερμίδων για όλους τους παχύσαρκους ασθενείς.
• Ελαχιστοποίηση της περιεκτικότητας των τροφίμων σε λίπη (κυρίως ζωικής προέλευσης) και ζάχαρη.
• καταναλώνουν υδατάνθρακες κυρίως από λαχανικά, δημητριακά ολικής αλέσεως και γαλακτοκομικά προϊόντα.
• αποκλείστε ή περιορίστε την κατανάλωση αλκοολούχων ποτών (όχι περισσότερες από 1 συμβατική μονάδα για γυναίκες και 2 συμβατικές μονάδες για άνδρες την ημέρα).

Πρόγνωση και πρόληψη του σακχαρώδη διαβήτη

Ο σακχαρώδης διαβήτης είναι μια χρόνια ασθένεια που δεν θεραπεύεται πλήρως. Όμως η φαρμακευτική αγωγή και ένας πιο υγιεινός τρόπος ζωής βοηθούν στην πρόληψη των επιπλοκών και επιβραδύνουν την εξέλιξη της νόσου.

Χωρίς θεραπεία, η πρόγνωση του σακχαρώδη διαβήτη είναι δυσμενής: ένα άτομο μπορεί να πεθάνει από βλάβη στο καρδιαγγειακό σύστημα.

Τρόποι πρόληψης του διαβήτη:

• τακτική σωματική δραστηριότητα?
• ποικίλη διατροφή με επαρκείς ίνες, πρωτεΐνες, λίπη και υδατάνθρακες.
• υγιής έλεγχος βάρους?
• μείωση της κατανάλωσης αλκοόλ?
• Αποφύγετε το αλκοόλ και το κάπνισμα.

Διατροφή για την πρόληψη του σακχαρώδη διαβήτη τύπου ΙΙ

Ένα σημαντικό μέρος της πρόληψης του διαβήτη τύπου ΙΙ είναι μια υγιεινή και ποικίλη διατροφή. Για το σκοπό αυτό αναπτύχθηκε η αρχή ή η μέθοδος ενός υγιούς πιάτου.

Η μέθοδος Healthy Plate χωρίζει τα τρόφιμα σε πέντε κύριες ομάδες: φρούτα και λαχανικά, υδατάνθρακες βραδείας αποδέσμευσης, γαλακτοκομικά, πρωτεΐνες και λίπη. Μπορείτε να συνδυάσετε αυτές τις ομάδες με ένα κανονικό πιάτο. Τα φρούτα και τα λαχανικά πρέπει να αποτελούν το ένα τρίτο έως το μισό αυτού. Επιβραδύνετε τους υδατάνθρακες κατά ένα τρίτο ή λίγο περισσότερο. Το υπόλοιπο μέρος απορροφάται από γαλακτοκομικά προϊόντα, τροφές ελαφρώς υψηλότερες σε πρωτεΐνη και ένα μικρό μέρος από λίπη.

Τρώγοντας σύμφωνα με την αρχή ενός υγιεινού πιάτου: το μισό είναι φυτικές ίνες, το ⅓ είναι αργοί υδατάνθρακες, το υπόλοιπο είναι πρωτεΐνη.

Επιπλέον, άλλες σημαντικές αρχές μιας υγιεινής διατροφής θα πρέπει να τηρούνται:

• Πίνετε μετά τη δίψα?
• Τρώτε λιγότερο αλάτι, όχι περισσότερο από ένα κουταλάκι του γλυκού (5-6g) την ημέρα.
• Περιορίστε την κατανάλωση τρανς λιπαρών (που βρίσκονται σε πολλά παρασκευασμένα και επεξεργασμένα fast food, κέικ και αρτοσκευάσματα).
• Μειώστε την κατανάλωση κορεσμένων λιπαρών (που βρίσκονται σε γλυκά αρτοσκευάσματα, λιπαρά κρέατα, λουκάνικα, βούτυρο και λαρδί).
• Τρώτε λιγότερη ζάχαρη, όχι περισσότερο από 7 κουταλάκια του γλυκού (30 γραμμάρια) την ημέρα.